Şanlıurfa bir süredir rahatsız edici bir gündemin içinde. Sosyal medyada yayılan görüntüler, sarf edilen çirkin sözler ve dini değerlere yönelik kabul edilemez ifadeler, toplumun geniş kesimlerinde haklı bir öfke oluşturdu. Bu öfke anlaşılırdır. Kimsenin inancına, değerlerine ve ahlak anlayışına hakaret edilmesine sessiz kalması beklenemez.
Ancak mesele, tepkinin yönü değiştiği anda başka bir noktaya savruldu.
Bir anda hedef, olayın failleri değil; devlet kurumları oldu. Valilik, Emniyet, Savcılık sorgulanmaya başlandı. “Neden bir şey yapılmıyor?”, “Devlet nerede?”, “Bu yapılanlar yanına mı kalacak?” soruları, özellikle sosyal medyada sıkça dillendirildi. Hatta işi, devletin görevini yapmadığı iddiasına kadar götürenler çıktı.
Burada durup açık konuşmak gerekiyor.
Devlet bu şehirde olup biteni bilmiyor değildir. Şanlıurfa Valiliği süreci yakından takip etmektedir. Emniyet birimleri ve Cumhuriyet Başsavcılığı, olaylarla ilgili gerekli çalışmaları yürütmektedir. Soruşturma başlatılmıştır. Dosyalar oluşturulmakta, deliller toplanmaktadır. Yani ortada bir ilgisizlik ya da kayıtsızlık yoktur.
Ama şunu kabullenmek istemeyen bir kesim var: Türkiye bir hukuk devletidir. Hukuk, sosyal medya baskısıyla hareket etmez. Linç kültürüyle karar vermez. Beğeni sayısına, gündem başlıklarına göre ceza kesmez.
Hukuk delil ister.
İşte herkesin kaçtığı yer tam da burasıdır.
Herkes konuşuyor ama konuşulan yer yanlış. Kahvede, WhatsApp grubunda, X’te, Instagram’da cümleler havada uçuşuyor. Fakat iş savcılığın kapısından içeri girmeye gelince ortalık sessizleşiyor. Mağdur olanlar şikâyetçi olmuyor. Tanıklar ifade vermekten kaçınıyor. “Beni karıştırmayın” cümlesi, adaletin önüne çekilmiş kalın bir perde gibi duruyor.
Sonra da dönüp devlete hesap soruluyor.
Bu, açık bir çelişkidir.
Somut delil olmadan savcılık neye göre işlem yapacak? Kimden aldığı bilgiyle, hangi belgeye dayanarak ceza verecek? Hukuk, “herkes böyle diyor” cümlesiyle hareket edemez. Ederse, yarın o karar bozulur ve asıl adalet yara alır.
Burada bir başka sorun daha var. Bazıları bu süreci bilinçli şekilde istismar ediyor. Yaşanan çirkinlikleri bahane ederek, devleti hedef alan bir algı oluşturmaya çalışıyorlar. “Bakın, devlet görevini yapmıyor” diyerek toplumsal öfkeyi başka bir yöne kanalize etmek isteyenler var. Bu yaklaşım iyi niyetli bir eleştiri değildir.
Eleştiri başka şeydir, itibarsızlaştırma başka.
Devlet, aceleyle hareket etmez. Çünkü acele edilen adalet, çoğu zaman adaletsizlik üretir. Dosya sağlam olacak, delil net olacak, süreç hukuka uygun işleyecek. Bugün yavaş gibi görünen bu mekanizma, yarın kimsenin itiraz edemeyeceği sonuçlar doğurur.
Şanlıurfa’nın insanı bunu bilir aslında. Bu şehir hemen hüküm vermez. Bağırmaz, çağırmaz ama izler. Bugün konuşulanları da, susulanları da bir kenara yazar. Hafızası kuvvetlidir. Kimin samimi olduğunu, kimin kalabalıktan güç aldığını zamanı gelince ayırır.
Son günlerde gündemi meşgul eden “minare” tartışması da bunun bir parçasıdır. Görünürde bir yapı konuşuluyor ama gerçekte tartışılan şey niyettir. Gösteriş mi, samimiyet mi? Hizmet mi, hikâye mi? Bu soruların cevabı, sosyal medyada değil; zaman içinde ortaya çıkar.
O yüzden herkes biraz durup düşünmelidir. Tepki göstermek haktır ama hukuku yok sayarak değil. Devlete kızmak kolaydır ama adalete katkı sunmak zordur. Şikâyeti olanın şikâyet etmesi, bilgisi olanın konuşması gerekir. Aksi hâlde sadece gürültü üretilir.
Son söz net olsun:
Herkes konuşuyor olabilir.
Ama hukuk tweet atmaz.
Hukuk bağırmaz.
Hukuk bekler, toplar ve zamanı geldiğinde gereğini yapar.
Ve o zaman, konuşan çok olmaz.
Karar konuşur.
